KahveKritik Kullanım Kılavuzu

Türkiye'deki specialty coffee kavurucularının çekirdeklerinin üyeler tarafından puanlandığı, yorumlandığı ve demleme reçetelerinin paylaşıldığı bir platform. Odak filtre ve espresso; puanlama 100 üzerinden ve ağırlıklı.

• Çekirdek — bir kavurucunun sattığı tek bir kahve. Künyesi (menşei, varyete, işlem, kavrum), tadım notları ve puanları var. Harman olabilir (bileşenleri ülke ülke yazılır) ve kafeinsiz olabilir (kafeinsizleştirme yöntemiyle).
• Kavurucu — çekirdeği kavuran marka. Şehri, kuruluş yılı, kavurma tarzları ve kendi çekirdeklerinin ortalamaları burada.
• Reçete — bir demleme yöntemi: doz, oran, öğütme, sıcaklık, döküm programı. Reçete tek bir çekirdeğe ait değildir; farklı çekirdeklerle denenir.
• Değerlendirme — senin gerçekten yaptığın bir demlemenin puanı ve yorumu.

1. Kayıt ol — /kayit. Kullanıcı adı, e-posta ve şifre.
2. E-postanı doğrula — gelen bağlantıya tıkla. Doğrulanmamış hesap siteyi gezebilir ama içerik üretemez.
3. Profilini doldur — /profil/<kullanıcı-adı> → Profili Düzenle: görünen ad, kısa tanıtım (bio), avatar ve beğendiklerinin profilinde görünüp görünmeyeceği.

Şifreni unuttuysan /sifremi-unuttum → e-postana gelen bağlantı → /sifre-sifirla.

Profil sayfan sekmeli: başlıkta kaç değerlendirme ve reçete yazdığın ve siteye katıldığın tarih; altında Değerlendirme · Reçete · Beğenme · Ekipman sekmeleri. Sayfa Değerlendirme ile açılır. Ekipman sekmesinde yalnızca herkese açık bıraktığın cihazlar görünür.

Beğenme sekmesi üç bölüm: beğendiğin çekirdekler, reçeteler ve kavurucular. Bir çekirdeği bir reçeteyle beğendiysen o çekirdek listede bir kez çıkar ve altında hangi reçetelerle sevdiğin yazar. Bu bölümü Profili Düzenle'den kapatabilirsin: kapalıyken sekmeyi yalnızca sen görürsün, başkasına hiç görünmez. Verdiğin beğeniler ve çekirdeklerin beğeni sayıları değişmez — değişen tek şey listenin profilinde görünüp görünmediği.

Üç ana liste var ve üçü de aynı mantıkla çalışıyor: solda filtre paneli, üstte arama ve sıralama.

Çekirdek filtreleri

• Kullanım — Filtre / Espresso.
• Satış Durumu — yalnızca Satıştakiler.
• Kavurucu, Demleme Yöntemi, Kavurma Seviyesi, İşlenme Yöntemi.
• Tadım Profili — küratörlü tadım notu listesinden; filtre ana kategori düzeyinde çalışır.
• Menşei Ülke, Bölge, Varyete, Rakım (bant olarak). Ülke/bölge/varyete süzgeci harmanın bileşenlerine de bakar: Brezilya seçince içinde Brezilya olan harmanlar da gelir.
• Reçete Tipi ve Reçete — “şu reçeteyle denenmiş çekirdekler”.
• Tür (Hepsi · Tek menşei · Harman) ve Kafein (Hepsi · Kafeinsiz) — en altta, iki ayrı kontrol; kafeinsiz harman ikisinden de süzülebilir.

Sıralama seçenekleri: En Yeniler, Öne Çıkanlar, Puanına Göre, Beğeniye Göre, Fiyat: Düşükten Yükseğe (100 g), Fiyat: Yüksekten Düşüğe (100 g), Kavurucu Adı, Çekirdek Adı.

Sıraladığın ölçütte verisi olmayan kayıtlar listenin sonunda toplanır ve panel bunu kaç kayıt olduğuyla birlikte yazar — “puanı olmayan kahve yok sayıldı” diye sessizce elenmez.

Kavurucu ve reçete filtreleri

• Kavurucularda: Sunduğu Çekirdekler (Filtre / Espresso), Şehir, Kavurma Tarzı, Minimum Topluluk Puanı, Minimum Çekirdek Sayısı. Sıralama: En Yeniler · Alfabetik · Topluluk Puanına Göre · Beğeniye Göre · Çekirdek Sayısına Göre · Kuruluş Yılına Göre.
• Reçetelerde: Yöntem, Denenme/Beğenilme Durumu (Denenmiş), Demleme Yöntemi, Reçete Tipi, Basınç Profili (Sabit / Profilli — espresso için). Sıralama: En Yeniler · Puanına Göre · Beğeniye Göre · En Çok Denenen · En Çok Çekirdekle Denenen · Reçete Adı · Yazar / Kaynak.

Kayıtlı filtren

Filtre panelinin en altında Filtremi kaydet var (giriş yapmış kullanıcılara). Kaydedilen şey filtreler ve sıralama. Her liste için bir kayıt tutuluyor; sonra düğme Kayıtlı filtrem olur ve tek tıkla geri gelir, Sil ile kaldırılır.

Kavurucu sayfasında da aynı yapı var: Kavurucu bilgileri ve Puanlar ve yorumlar sekmeleri. İkincisi o kavurucunun çekirdeklerine verilen bütün değerlendirmeleri gösterir (Hepsi · Filtre · Espresso). Reçete sayfasındaki çekirdek kartlarının altında da bir Tümünü gör var.

Sayfanın üstünde çekirdek kartı ve iki puan kartı var. Alt kısımda radar (örümcek grafik) topluluğun ortalamasını kavurucunun kendi cupping notuyla üst üste bindiriyor — ikisi aynı altı eksende.

Bir puan kartına tıklayınca o puanı oluşturan değerlendirmeler liste olarak açılır. Liste geldiğin kayıtla sınırlıdır ve üstündeki Filtreler paneli yalnızca o kümenin içinde daraltır: çekirdekten geldiysen Filtre / Espresso ve Reçeteli / Reçetesiz; kavurucudan geldiysen bunlara ek olarak o kavurucunun çekirdekleri; bir reçeteden geldiysen kavurucu ve çekirdek kutuları. Hiç puanlanmamış bir çekirdek seçersen liste boş kalır ve bunu söyler. Profillerin Değerlendirme sekmesinde de aynı panel var; orada kutular yalnızca o kişinin denediği kavurucu ve çekirdekleri gösterir.

Altı kupa boyutu ve ağırlıkları

Cupping Profili altı boyuttan oluşuyor: Aroma · Lezzet · Bitiş · Asidite · Tatlılık · Ağız Hissi. Her biri 0–10 arası, 0,5 kademeyle. Altı boyutun adı tek bir listeden gelir — kavurucunun kupa notu, senin puanların ve radar aynı listeyi okur. Ağırlıklar demleme yöntemine göre farklı ve her iki sette de toplam 100:

1. Çekirdek sayfasında sol menüdeki Puan Ver düğmesine bas (daha önce puan verdiysen Puanını Düzenle yazar) ya da doğrudan Puanlama sekmesine geç.
2. Yöntemi seç — Filtre mi espresso mu? Ağırlıklar ve dolayısıyla hesaplanan puan buna göre değişiyor.
3. Hangi reçeteyle demledin? — listeden bir reçete seçebilirsin ya da boş bırakabilirsin (“reçetesiz genel puan”).
4. Genel kanaat ver (0–100) ve istersen yorumunu yaz. Hızlı puan bu kadar — kaydedebilirsin.
5. Altı boyutu ayrı ayrı puanlamak istersen Detaylı puanla'yı aç. Kaydırmalar boş başlar; dokunduğun boyut kaydedilir, dokunmadığın hiç yazılmaz. Her boyutun yanında bir “— Nasıl?” not alanı var: “Dolgun, ipeksi” gibi kendi cümlen. Yanlışlıkla dokunduysan Puanı temizle.
6. Aynı blokta denemenin künyesi: kavurma tarihi, kavurma sonrası gün, su markası, su TDS (ppm). Hepsi isteğe bağlı.
7. Kaydet. Sonradan dönüp eksik boyutları tamamlayabilirsin.

Cupping Puanı yalnızca altı boyut da girilince hesaplanır. Üç boyut girip bırakırsan girdiklerin kaydedilir, topluluk radarında görünür, ama Cupping Puanı boş kalır — sıfır sayılmaz. Form kaydetmeden önce Hesaplanan Cupping Puanı satırında canlı önizleme gösteriyor (eksikte kaç boyut girdiğin yazıyor); kaydettikten sonra başka bir sayı çıkmıyor.

Reçete eklemek

1. /recete-ekle — sol menüdeki + Reçete Ekle.
2. Başlık, yazar adı (boşsa senin adın), demleme yöntemi ve istersen bir fotoğraf.
3. Ölçüler: öğütme boyutu, su sıcaklığı (°C), doz (g), çıktı (g), süre (sn).
4. Filtre reçetesinde döküm programı: her adım için su miktarı ve süre. Panel her adımda o adıma kadarki toplam suyu yazıyor.
5. Espresso reçetesinde basınç: Sabit (tek bar değeri) ya da Profilli (süre/bar/bekleme noktalarıyla).
6. Ekipman: öğütücü, öğütme ayarı, demleme ekipmanı ve diğer ekipman. Kataloğa bağlanır.
7. Açıklama ve kaydet.

Reçete sayfasında iki sekme var: Reçete bilgileri ve Çekirdeklere Göre Puanlar — “bu reçete hangi kahveyle kaç almış”.

/ekipmanlarim senin demleyicilerin, öğütücülerin ve diğer ekipmanın. /ekipman-ekle ile marka/model seçerek eklersin; liste profilinde de görünür.

Ekipman kataloğa bağlı: aynı cihazı herkes aynı adla kaydetsin diye marka ve model listeden geliyor. Listede olmayan bir cihaz eklediğinde kayıt açılır ve yönetim sonradan onu kataloğa bağlar — senin kaydın kaybolmaz.

Beğeni tek tıklık bir işaret; değerlendirmenin hafif kardeşi. Beğenmeme yok, bilerek.

Site içeriğinin bir kısmını topluluk giriyor. Sol menüdeki + Kavurucu Ekle ve + Çekirdek Ekle düğmeleri bunun için.

Kavurucu

• Ad, şehir, ülke, web sitesi, kuruluş yılı, kavurma tarzları, kapak görseli ve logo.
• Kapak görselinde odak noktası seçebilirsin; kırpma o noktaya göre yapılır.

Çekirdek

• Önce kavurucuyu seç — çekirdek kavurucusuz olamaz. Kavurucu sitede yoksa önce onu ekle.
• Künye: menşei ülke, bölge, çiftlik, varyete, işlem, kavrum seviyesi, rakım, hasat yılı, gramaj, fiyat.
• Tür künyenin tepesinde: Tek menşei ya da Harman. Harman'a geçince ülke/bölge/varyete üçlüsü bileşen satırlarına dönüşür (ülke zorunlu; bölge, varyete, Arabica/Robusta ve pay isteğe bağlı; o ana kadar girdiğin tekil menşei ilk bileşene taşınır). Kavurucu bileşimi yazmamışsa satır eklemeden Harman olarak kaydedebilirsin. İşleme yöntemi harmanda da tek alan.
• Kafeinsiz kutusu Tür seçiminin hemen yanında; işaretlenince yöntem seçilir (Swiss Water · CO₂ · EA · Mountain Water) — bilinmiyorsa Bilinmiyor kalır.
• Bir kısmı seçim listesi (ülke, kavrum, işlem), bir kısmı yazarak açılabilen alan (varyete, bölge) — listede yoksa yazdığın kayıt açılır ve yönetim sonradan doğrular.
• Tadım notları küratörlü: serbest metin yazılmıyor, listeden seçiliyor.
• İstersen kavurucunun Cupping Profilini de altı boyut üzerinden girebilirsin — puan, not ya da ikisi; puansız not da kaydedilir.

KahveKritik post-moderasyon modeliyle çalışıyor: gönderdiğin içerik anında yayına girer, moderatörlere bildirim düşer, inceleme sonradan yapılır. Bekletilmiyorsun.

Sağ üstteki zil, giriş yapmış herkeste var. Sana gelen bildirimler arasında düzeltme isteği ve düzeltmenin onaylanması var; moderatörlere ayrıca yeni kavurucu, yeni çekirdek ve yeni reçete bildirimi düşüyor.

• Puan verdim ama çekirdeğin puanı değişmedi. Ortalamalar tüm değerlendirmelerden hesaplanıyor; tek bir puanın etkisi kayıt sayısıyla azalıyor.
• Aynı kahveye iki kez puan veremiyorum. Aynı yöntem + aynı reçete için tek değerlendirme tutuluyor; ikincisi birincinin üzerine yazar. Farklı reçete seçersen ayrı kayıt olur.
• Eklediğim çekirdek kayboldu. Ya pasife alınmış ya da düzeltme istenmiş olabilir — profilinin en üstüne bak.
• Tadım notu listesinde aradığım yok. Liste küratörlü; serbest metin bilerek kapalı. Eksik bir not için iletişim sayfasından yaz.
• Satış durumu yanlış. Stok bilgisi kavurucunun sitesinden okunuyor ve her zaman anlık değil; kesin bilgi kavurucunun kendi sayfasında.

Başka bir sorun varsa İletişim sayfasından yazabilirsin. Verinin nasıl işlendiği Gizlilik ve KVKK sayfasında.